دولت و آذربايجان نماينده لری آراسيندا موافقت اولونموش قراردادين متنی


دولت و آذربايجان نماينده لری آراسيندا اولان مذاکراتين تعقيبينده و دولتين ارديبهشت آينين ايکی سی ۱۳۲۵ ايل تاريخلی، ٧ ماده دن عبارت و همين نماينده لر طرفيندن قبول ائديلميش ابلاغيه نی نظره آلماق و تبادل افکار نتيجه سينده توافق نظر حاصل اولدو کی، آشاغيداکی ماده لر توضيح و مکمل عنوان ايله تنظيم اولونوب و اجرايه قويولسون׃

ماده ۱- دولت ابلاغيه سينين۱- جی ماده سی باره سينده موافقت حاصل اولدو کی، بو جمله اونا آرتيريلسين: ماليه رئيسی ده ايالتی انجمنين پيشنهادی و دولتين تصويبی ايله تعيين اولاجاقدير۰

ماده ۲- چون دولت ابلاغيه سينين۲- جی ماده سينده مقرر اولموشدور استاندار، انجمن ايالتينين نظرينی جلب ائتمک شرطيله، دولت طرفيندن تعيين اولاجاقدير، بو اصلين اجراسی اوچون موافقت حاصل اولدو کی، وزارت کشور، استانداری ايالتی انجمنين پيشنهاد ائتديگی نئچه نفرين آراسيندان انتخاب ائديب و تصويب اوچون دولته پيشنهاد ائتسين۰

ماده ۳- آذربايجاندا اولان آخر تحولاتی نظره آلاراق، دولت اينديکی مجلس ملينی ايالتی انجمن منزله سينده تانياجاقدير. ۱۵- جی مجلس تشکيل تاپيب دولت طرفيندن پيشنهاد اولونان يئنی ايالتی و ولايتی انجمن قانونو تصويب ائديلديکدن سونرا، آذربايجان ايالتی انجمنينين انتخابی، تصويب اولموش قانون اوزره تئزليکله باشلاناجاقدير۰

ماده ٤- آذربايجان تحولو و نهضتی نتيجه سينده نظام وظيفه افراديندان احضار اولونان قوشون، بو قراردادين امضاسيله ايران ارتشی جزوينده اولور و بو قوشون و فرمانده لرينين تکليفينی تعيين ائتمکدن اوتری موافقت حاصل اولدو جناب آقای قوام السلطنه دولتی و آذربايجان ايالتی انجمنی نماينده لـريندن عبارت بيـر کميسيون تشـکيل تاپيب و بو کـميسيون مسئـله نی حل ائتـمک يولـونو تـئزليکله تصـويب اولمـاقـدان اوتـری، پيشنـهاد ائـتسين۰

ماده ۵- موافقت حاصل اولدو کی، آذربايجان عوايديندن يوزده ٧۵ فايضی محلی مخارج اوچون اختصاص وئريليب و يوزده ۲۵ فايضی ده ايران مملکتينين عموم مخارجی اوچون مرکزه گونده ريلسين۰

تبصره ۱- پست و تلگراف، گمرک و دمير يول و اروميه درياچه سينين کشتيرانليق مخارجی و عوايدی کلا  دولت عهده سينه و دولته منحصر اولاجاقدير و ضمنا قيد ائديلير کی، ايالتی و ولايتی انجمنلر و دولتی دوايرين تلگرافی مجانا مخابره اولوناجاقدير۰

تبصره ۲- اساسی شوسه يوللارينين ساختمانی و تعميری دولتين و فرعی، محلی يوللارين احداثی و تعميری ايسه ايالتی انجمنين عهده سينه اولور۰

تبصره ۳- آذربايجان اهاليسينين ايران مشروطيتينه ائتديگی بويوک خدمتلری و آذربايجانين غيور خالقينين آزادليق و دموکراسی قورماق يولوندا فداکارليغيندان قدردانليق و حق شناسليق ائتمکدن اوتری دولت قبول ائدير کی، آذربايجانين گمـرکی عايداتينين يوزده ۲۵ فايضی آذربايجان دارالفونونو (دانشگاه) مصارفينی تامين ائتمکدن اوتری اختصاص وئريلسين۰

ماده ۶- دولت قبول ائدير کی، ميانه ايله تبريز آراسينداکی دمير يول خطينين چکيلمه سينه تئزليکله باشلاييب و سرعتـله انجام وئرسين. معلوم دور کی بو ايشده آذربايجان کارگرلری و متخصصلری مقدم توتولاجاقلار۰

ماده ٧- نظام وظيفه دن باشقا «فدايی» آديله تشکيل تاپان داوطلب قوشونلار ژاندارمرييه تبديل اولونورلار و بو انتظامی قوه لرين تکليفينی تعيين ائتمک و همچنين اونون فرمانده لرينين تعيينی اوچون موافقت حاصل اولدو کی، جناب آقای قوام السلطنه دولتی و آذربايجان ايالتی انجمنی نماينده لريندن عبارت بير کميسيون محلده تشکيل تاپيب و تئزليکله بو مسئله نی حل ائتمک يولونو تصويبدن اوتری پيشنهاد ائتسين۰

تبصره - چون آخر ايللرده بعضی نامناسب عمللر نتيجه سينده امنيه و ژاندارمری آدی ايران عمومی افکاری مقابلينده، خصوصيله آذربايجاندا مخالف و نامناسب احساسات توليد ائديبدير و چون آخر وقتلرده دولت رئيسی شخصا بو تشکيلاتين فرمانده ليگينی عهده سينه آليب و بو اداره اصلاحات و ناصالح عنصرلردن تصفيه انتظاری گئدير. بونا گوره موافقت اولوندو کی ژاندارمرييه نسبت عمومی احساسات، خصوصيله آذربايجان اهاليسينين احساساتی دولت رئيسينه يئتيريلسين تا بو تشکيلاتين آدينی ده ايشمک و اونون اوچون مناسب بير آد انتخاب ائتمکدن اوتری لازمی قرارلار آلسينلار۰

ماده ۸ - آذربايجان دموکرات نهضتينين نتيجه سينده کندچيلر آراسيندا بولونن تورپاقلارين خصوصوندا، او قسمت کی دولتی خالصجاتا مربوطدور، دولت بوتون مملکتده اولان خالصه تورپاقلاری کندچيلر آراسيندا بولونمه سيله اصولا موافق اولدوغو اوچون بو ايشين اجراسينی مانع سيز بيلير و بو مسئله يه مربوط اولان لايحه نی، بيرنجی فرصتده تصويب اولماقدان اوتری مجلس شورای ملی يه پيشنهاد ائده جکدير. آذربايجانين اخير تحولاتی نتيجه سينده کندچيلر آراسيندا بولونن باشقا تورپاقلارين باره سينده موافقت حاصل اولدو کی، مالکلرين خسارتلرين جبران ائتمک و يا اونلارين املاکينين تعويضيندن اوتری جناب آقای قوام السلطنه دولتی و آذربايجان ايالتی انجمنی نماينده لريندن عبارت بير کميسيون تشکيل تاپيب و بو کميسيون مسئله نين راه حلينی تصويبدن اوتری پيشنهاد ائتسين۰

ماده ٩- دولت موافقت ائدير کی، ۱۵- جی مجلس آچيلان کيمی آزادليق و دموکراسی اصولو اوزره، يعنی عمومی، گيزلی، مستقيم، متناسب، برابر و قادينلاردا شامل اولماق شرطيله تنظيم اولونان انتخابات قانونو لايحه سينی مجلسه تقديم ائديب و اونون تصويبينی فوريتله ايسته سين و همچنين دولت قبول ائدير آذربايجان و اولکه نين باشقا نقطه لری نماينده لرينين ساينی، اهالی سينين تناسبيله آرتيرماقدان اوتری ۱۵- جی مجلس آچيلان گونو قانونی لايحه نی پيشنهاد ائديب ايکی فوريتله اونون تصويبينی ايسته سين تا تصويبدن سونرا، انتخاب وسيله سيله همان نقطه لرين نماينده لرينين کسرينی تعيين و مجلسه گوندرسينلر۰

ماده ۱۰- آذربايجان ايالتی ۳ و ٤- جو استانلاردان عبارت اولاجاقدير۰

ماده ۱۱- دولت موافقت ائدير کی، آذربايجان ايشلرينين ياخشی قاباغا گئتمه سی اوچون استاندار اداره رئيسلری و ايالتی انجمنين هيات رئيسه سيندن عبارت بير اداری شورا دوزلسين و بو شورا ايالتی انجمنينين نظارتی آلتيندا وظيفه سينی انجام وئرسين۰

ماده ۱۲- ايکی ارديبهشت ۱۳۲۵ تاريخلی دولت ابلاغيه سينين ۳- جو ماده سينه، متوسطه و عالی مدرسه لرين تکليفی نی تعيين ائتمک لحاظيندان مبهم اولدوغو اوچون، بو جمله اضافه اولونور: متوسطه و عالی مدرسه لرده تدريس آذربايجان و فارس ديللرينده، وزارت فرهنگ طرفيندن اولونان اصلاح، زمان و مکان شرايطی و دموکراتيک اصولـلارلا موافق و اويغون بير صورتده تنظيم اولونان پراگرام اوزره عملی اولاجاقدير۰

ماده ۱۳- دولت موافقت ائدير کی آذربايجاندا اولان کوردلرده بو موافقتنامه نين مزاياسيندان استفاده ائديب و دولت ابلاغيه سينين ۳- جو ماده سی اوزره ۵- جی ابتدايی کلاسينا قدر اوز ديللرينده تدريس ائتسينلر۰

تبصره - آذربايجاندا اولان آسوری کيمی اقليتلرينده حقلری اولاجاقدير کی۵- جی کلاسا قدر اوز آنا ديللرينده تدريس ائتسينلر۰

ماده ۱٤- دولت نظرده توتوبدور کی، بوتون ايران اوچون دموکراسی اصولو اوزره، يعنی عمومی و گيزلی، مستقيم و متساوی رای ايله تنظيم اولونان شهر انجمنلری قانونو تصويب اولماقدان اوتری، ۱۵- جی مجلسه پيشنهاد ائتسين. بو قانون تصويب اولان کيمی، آذربايجان و بوتون ايران نقطه لرينده شهر انجمنلرينين سئچکيسينه باشلاناجاقدير. بو قانون تصويب اولونادک و تازه سئچکيلر انجام تاپانا قدر آذربايجاندا اولان اينديکی شهر انجمنلری اوز وظيفه لرينه ادامه وئره جکلر۰

ماده ۱۵- بو موافقت نامه ايکی نسخه ده تنظيم و مبادله اولوب، دولت هياتی و آذربايجان ايالتی انجمنينين تصويبيندن سونرا اجرايه قويولور۰

 

تبريز شهری ۲۳ خرداد ۱۳۲۵ ايل                                                                      

پيشه وری         مظفر فيروز